Genellikle baş ve yüzde görülen melanom dışı cilt kanserlerinin tedavisinde, ağırlıklı olarak cerrahi girişim uygulanıyor. Radyoterapi ve lokal kemoterapi gibi farklı tedavi seçeneklerinin de bulunduğu bu kanser türünde; kişinin yaşı, derisinin iz bırakma özelliği, genel durumu, tümörün yerleşimi, büyüklüğü ve lenf bezlerine yayılma durumu tedavi seçimini etkiliyor.
Araştırmalar, her 10 yılda bir cilt kanseri görülme sıklığının yüzde 2 oranında arttığını gösteriyor. Ülkemizde ise kadın ve erkekte 3. sırada en çok rastlanan kanser türü olarak yer alıyor. Cilt kanserine zemin hazırlayan etkenlerin başında güneş geliyor. Kronik yaralar, deri tüberkülozu, instabil yara/yanık izleri de cilt kanserlerini tetikleyen faktörler arasında bulunuyor. Cilt kanserinin 3 tipinin bulunduğunu belirten Neolife Tıp Merkezi Danışman Hekimi, Plastik Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi Uzmanı Prof. Dr. Sıdıka Kurul, “Cilt kanserlerinin çoğunluğunun bazal veya spinal hücreli olup; bu kanser türlerine genellikle baş, yüz ve kollar gibi vücudun güneş gören bölgelerinde rastlanıyor. Vücudun görülebilen yerlerinde olduğu için erken teşhis edilebiliyor, dolayısıyla tedavi şansı artıyor.” diyor.
Cerrahi tedavide kanserli dokunun tümüyle kalıntı bırakmadan yeterli, emniyeti sağlayacak genişlikte ve derinlikte çıkarılması amaçlanıyor. Böylece kanserin tekrar ortaya çıkma ihtimali neredeyse sıfırlanıyor. Seçilen tedavi şeklinde; tümörün yok edilmesine (lokal kontrol), estetik açıdan iz kalmamasına ve işlev kaybına neden olmayacak şekilde tedavinin gerçekleştirilmesine dikkat etmek gerekiyor. Cilt kanserlerinin çoğunun güneş ışınına fazla maruz kalan yüz bölgesinde görüldüğü göz önüne alınırsa, tedavi planlanmasının önemi de kendiliğinden ortaya çıkıyor. Hastanın yaşı, derisinin iz bırakma özelliği, genel durumu, tümörün yerleşimi, büyüklüğü ve lenf bezlerine yayılma olup olmaması da tedavi seçimini etkiliyor.
Kurul; hastaya tek tip tedaviyi dayatmak, bu tedavi modelinin yol açabileceği estetik ve fonksiyonel sonucu bir kader gibi sunmak yerine; tedavi şekillerinin anlatılmasını, tartışılmasını hatta gerekirse konsültasyonlar yapılmasını tavsiye ediyor. Her hasta için en uygun, diğer bir deyişle kişiye özel tedavi planlanmasının mümkün olduğunun altını çiziyor. Ancak hangi tedavi yöntemi tercih edilirse edilsin mutlaka melanom dışı cilt kanseri tanısının patoloji ile kanıtlanması gerekiyor. Cerrahi ve radyoterapi açısından küçük tümörlerin tedavisinde genellikle sorun olmadığına ve deneyimli kişiler tarafından uygulandığında tümör kontrolü sonuçlarının birbirine yakın olduğunu söyleyen Kurul, orta ve büyük tümörlerde ise en uygun tedavi kararı için acele edilmemesine dikkat çekiyor.
Cilt kanserinde ilk başvurulan tedavi yöntemi, cerrahidir. Cerrahi tedaviyle oldukça yüksek oranda başarı sağlanabiliyor. Tümörün büyüklüğü, tipi, yerleşim yeri ve tekrar eden tümör olup olmaması tedavi açısından önem taşıyor. Buradaki kritik nokta ise, tümörün lokal kontrolü ile birlikte tedavinin estetik ve fonksiyonel açıdan en iyi sonucu verecek şekilde planlanması. Cerrahi girişim sonrası fazla iz kalıyor ve ciddi bir yan etki olmadan tümörün ışın ile kontrolü sağlanabiliyor ise primer tedavi modeli olarak radyoterapi tercih edilebiliyor. Yanakta, alında veya burun sırtında görülen melanom dışı cilt kanseri, özellikle bazal hücreli ise radyoterapi ile çok başarılı bir şekilde tedavi ediliyor. Küçük tümörlerin tedavisinde ise kriyocerrahi yöntemi tercih edilebiliyor. Sıvı nitrojenin tümör üzerine uygulandığı tedavide, anormal hücreler ölüyor. Buzların çözülmesinden sonra ise ölü dokular vücuttan ayrılıyor.
Küretaj olarak adlandırılan tedavi yönteminde ise, kanserli bölge kaşık şeklindeki bir küretle kazınıyor, özel bir cihazdan sağlanan elektrik akımı ile kanama durduruluyor ve kanser hücreleri öldürülüyor. İşlemin sonunda ciltte düz, beyaz bir iz kalıyor. Yüzeysel cilt kanserlerinde krem ya da losyon şeklindeki uygulanan lokal kemoterapi de bir seçenek olarak değerlendiriliyor.
